Jak to działa
FIRE (Financial Independence, Retire Early – niezależność finansowa i wcześniejsza emerytura) to moment, w którym twoje inwestycje mogą pokrywać twoje wydatki. Liczba FIRE = roczne wydatki ÷ bezpieczna stopa wypłat. Przy 4% to 25-krotność rocznych wydatków.
Reguła 4% pochodzi z badań historycznych stóp zwrotu na rynku amerykańskim: wypłać 4% portfela w pierwszym roku, potem podnoś tę kwotę o inflację, a pieniądze zwykle wystarczały na ok. 30 lat. To obserwacja z przeszłości, a nie obietnica. Planujesz dłuższą emeryturę? 3,5% jest ostrożniejsze; przy krótszej może wystarczyć 4,5%.
Droga do celu liczona jest miesiąc po miesiącu: to, co masz, rośnie, a miesięczna wpłata dochodzi na koniec każdego miesiąca. Stopa zwrotu jest realna, czyli po odjęciu inflacji, więc wszystkie kwoty są w dzisiejszych pieniądzach. Domyślne 5% rocznie to tylko założenie; zmień je na takie, które uważasz za rozsądne.
- Liczba FIRE = roczne wydatki ÷ stopa wypłat (4% → × 25; 3,5% → × 28,6; 4,5% → × 22,2)
- Stopa miesięczna = (1 + roczna realna stopa zwrotu)^(1/12) − 1
- Co miesiąc: saldo × (1 + stopa miesięczna) + miesięczna wpłata, aż do liczby FIRE
Przykład
Wydajesz 5 000 zł miesięcznie, czyli 60 000 zł rocznie. Przy stopie wypłat 4% twoja liczba FIRE to 60 000 zł ÷ 4% = 1 500 000 zł.
Masz 32 lata, 50 000 zł zainwestowane (3,3% liczby FIRE) i inwestujesz 2 500 zł miesięcznie przy założonej realnej stopie zwrotu 5% rocznie. Liczbę FIRE osiągasz po 23 latach i 9 miesiącach, w wieku 55 lat. Na koniec 24. roku masz 1 526 640,58 zł, z czego 770 000 zł to twoje wpłaty, a 756 640,58 zł – zysk.
Odkładaj o 10% więcej (2 750 zł miesięcznie), a dojdziesz do celu w 22 lata i 7 miesięcy – o 1 rok i 2 miesiące wcześniej. Przy 25% więcej (3 125 zł) to 21 lat, czyli o 2 lata i 9 miesięcy wcześniej.
Co najbardziej zmienia wynik
Wydatki liczą się podwójnie: 100 zł mniej wydatków miesięcznie obniża liczbę FIRE o 30 000 zł i daje 100 zł więcej do inwestowania co miesiąc.
- Stopa wypłat: przy 3,5% liczba FIRE to 1 714 285,71 zł i 25 lat i 9 miesięcy drogi; przy 4,5% – 1 333 333,33 zł i 22 lata i 1 miesiąc.
- Założona stopa zwrotu: w tym samym przykładzie 0% rocznie (samo odkładanie gotówki) to 48 lat i 4 miesiące, a 7% rocznie – 20 lat i 4 miesiące. Nie wybieraj optymistycznej stopy tylko dlatego, że wynik ładniej wygląda.
- Licz od prawdziwych wydatków: zapisuj je przez kilka miesięcy zamiast zgadywać.
- Pomyśl, co się zmieni później – zdrowie, mieszkanie, dzieci. Wydatki po zakończeniu pracy często różnią się od dzisiejszych.
Najczęstsze pytania
Czym jest reguła 4%?
To zasada oparta na historycznych danych z rynku amerykańskiego: wypłać 4% portfela w pierwszym roku, potem podnoś tę kwotę o inflację, a pieniądze zwykle wystarczały na ok. 30 lat. Nie jest gwarancją na przyszłość ani dla każdego rynku, dlatego wiele osób przy dłuższej emeryturze planuje z 3,5%.
Dlaczego liczba FIRE to 25-krotność rocznych wydatków?
Bo 1 ÷ 4% = 25. Jeśli co roku wypłacasz tylko 4%, potrzebujesz 25 razy tyle, ile wypłacasz. Przy 3,5% to ok. 28,6 razy, przy 4,5% – ok. 22,2 razy.
Czym jest realna stopa zwrotu i co wpisać?
To zysk po odjęciu inflacji: jeśli inwestycje zarobią w roku 8%, a ceny wzrosną o 3%, realna stopa zwrotu to ok. 5%. Konta oszczędnościowe po odjęciu inflacji zwykle dają niewiele; długoterminowe inwestowanie w akcje historycznie dawało więcej, ale z dużymi wahaniami i stratnymi latami. 5% to tylko założenie dla przykładu.
Czy kalkulator uwzględnia inflację i podatki?
Inflację tak, w uproszczony sposób: wszystkie kwoty są w dzisiejszych pieniądzach, a stopa zwrotu jest po inflacji. Podatków i opłat nie – od zysków kapitałowych zwykle płaci się w Polsce podatek, chyba że korzystasz z ulg, np. na IKE lub IKZE, na zasadach z aktualnych przepisów.
Czy to porada inwestycyjna?
Nie. To narzędzie edukacyjne oparte na prostych założeniach: stała stopa zwrotu co roku, bez podatków, opłat i wahań rynku. Przy ważnych decyzjach zrób własny research albo porozmawiaj z wykwalifikowanym doradcą.
Czy kalkulator zapisuje moje dane?
Nie. Wszystko liczy się w twojej przeglądarce; nic nie jest nigdzie wysyłane i nie trzeba się rejestrować.
Warto przeczytać
- FIRE: ile potrzeba do niezależności finansowej?
Czytaj dalej
W Fundi każdy cel oszczędnościowy podpowiada, ile odkładać co miesiąc, żeby zdążyć na czas, a pieniądze na cel odkładasz w ramach swoich aktywów.
Pobierz Fundi za darmo