Trả nhiều khoản nợ cùng lúc: snowball hay avalanche?

Cập nhật 5 phút đọc

Đang có thẻ tín dụng, vay tiêu dùng và trả góp cùng lúc? So sánh snowball (khoản nhỏ trước) và avalanche (lãi cao trước) với ví dụ VND cụ thể.

Trong bài này

Khi có nhiều khoản nợ, vì sao dễ rối?

Một khoản trả góp điện thoại, một thẻ tín dụng chưa trả hết, thêm một khoản vay tiêu dùng mua xe hay sửa nhà. Mỗi khoản một ngày đến hạn, một mức lãi, một số tiền tối thiểu. Ai cũng trả đủ phần tối thiểu, nhưng tháng nào cũng thấy nợ chẳng giảm bao nhiêu.

Lý do là trả tối thiểu chủ yếu chỉ đủ lãi và một phần nhỏ gốc. Muốn thoát nhanh, bạn cần một kế hoạch: mỗi tháng dành một số tiền cố định cho việc trả nợ, trả đủ tối thiểu mọi khoản, rồi dồn phần dư vào đúng một khoản. Câu hỏi chỉ còn là dồn vào khoản nào trước.

Bước 1: liệt kê mọi khoản nợ

Lấy sao kê thẻ, hợp đồng vay và lịch trả góp, ghi ra bốn thông tin cho từng khoản: số còn nợ, lãi suất, mức trả tối thiểu mỗi tháng và ngày đến hạn. Ví dụ dưới đây là số giả định để minh hoạ, lãi suất thật hãy xem trong hợp đồng của bạn:

  • Trả góp điện thoại 0%: còn 3.000.000 VND, trả 1.000.000 VND mỗi tháng
  • Thẻ tín dụng: dư nợ 12.000.000 VND, lãi giả định 2,5% mỗi tháng, tối thiểu 600.000 VND
  • Vay tiêu dùng: còn 30.000.000 VND, lãi giả định 2% mỗi tháng (tính trên dư nợ còn lại), trả 1.600.000 VND
  • Tổng nợ 45.000.000 VND, tổng tối thiểu 3.200.000 VND mỗi tháng

Bước 2: chốt số tiền trả nợ mỗi tháng

Từ ngân sách tháng, trừ chi phí thiết yếu như tiền nhà, ăn uống, đi lại, phần còn lại bạn quyết định bao nhiêu dành cho nợ. Con số này phải lớn hơn tổng tối thiểu, nếu không nợ sẽ kéo dài rất lâu. Trong ví dụ, giả sử bạn dành được 4.500.000 VND mỗi tháng.

Đặt lịch chuyển tiền ngay sau ngày lương về, trước ngày đến hạn của từng khoản. Trễ hạn dù vài ngày cũng có thể bị phí phạt và ảnh hưởng lịch sử tín dụng, làm hỏng mọi công sức chọn phương pháp.

Snowball: trả khoản nhỏ nhất trước

Phương pháp quả cầu tuyết xếp các khoản từ nhỏ đến lớn theo số còn nợ, không quan tâm lãi. Với 4.500.000 VND mỗi tháng, bạn dư 1.300.000 VND so với tối thiểu. Phần dư dồn hết vào trả góp điện thoại, nên khoản này xong ngay tháng thứ 2. Tiếp đó toàn bộ số tiền từng trả cho điện thoại cộng thêm phần dư chuyển sang thẻ tín dụng, rồi đến khoản vay.

Theo ước tính với số giả định trên, bạn hết nợ sau khoảng 12 tháng và trả khoảng 5,9 triệu tiền lãi. Điểm mạnh của snowball là cảm giác: chỉ sau hai tháng đã gạch được một dòng, bớt một ngày đến hạn phải nhớ. Với nhiều người, chính chiến thắng sớm đó giữ họ đi tiếp.

Avalanche: trả khoản lãi cao nhất trước

Phương pháp thác nước xếp theo lãi suất từ cao xuống thấp. Trong ví dụ, thẻ tín dụng lãi cao nhất nên nhận phần dư trước, rồi đến khoản vay, cuối cùng là trả góp 0%. Về mặt toán học, đây luôn là cách trả ít lãi nhất.

Với cùng 4.500.000 VND mỗi tháng, bạn vẫn hết nợ sau khoảng 12 tháng, tiền lãi khoảng 5,83 triệu, ít hơn snowball chừng 70.000 VND. Chênh lệch nhỏ vì hai mức lãi gần nhau và khoản 0% tự hết sau ba tháng. Nếu một khoản có lãi cao hơn hẳn, ví dụ vay qua app với lãi và phí rất cao, khoảng cách sẽ lớn hơn nhiều và avalanche đáng chọn hơn.

Chọn cách nào cho bạn?

Không có đáp án đúng cho tất cả. Một quy tắc dễ nhớ:

  • Chọn avalanche nếu các mức lãi chênh nhau rõ và bạn kỷ luật tốt, không cần thấy kết quả sớm.
  • Chọn snowball nếu bạn từng bỏ dở kế hoạch trả nợ, hoặc có vài khoản rất nhỏ có thể xong trong 1–2 tháng.
  • Kết hợp: xoá ngay các khoản lặt vặt dưới 2–3 triệu, rồi chuyển sang trả theo lãi cao nhất.
  • Dù chọn cách nào, quan trọng nhất là số tiền trả mỗi tháng không giảm khi một khoản đã hết.

Giữ kế hoạch đến tháng cuối

Trả nợ thất bại thường không vì chọn sai phương pháp, mà vì nợ mới chen vào. Trong thời gian trả, hãy ngừng dùng thẻ cho chi tiêu hằng ngày, không mở thêm khoản trả góp nào, và để riêng một quỹ nhỏ khoảng 2–3 triệu cho việc bất ngờ, để không phải quẹt thẻ lại khi xe hỏng.

Trong Fundi, bạn có thể ghi từng khoản trả góp và tiền trả nợ vào phần Cố định & trả góp: app tự cộng chúng vào mỗi tháng và nhắc khi đến hạn, nên phần “Còn tiêu được” luôn là số đã trừ tiền nợ. Muốn so hai phương pháp với số của chính bạn, hãy dùng công cụ tính trả nhiều khoản nợ bên dưới.

Câu hỏi thường gặp

Snowball và avalanche khác nhau thế nào?

Snowball dồn tiền dư vào khoản còn nợ ít nhất trước để nhanh có kết quả. Avalanche dồn vào khoản lãi cao nhất trước để trả ít lãi nhất. Cả hai đều trả đủ tối thiểu mọi khoản.

Phương pháp nào trả ít lãi hơn?

Avalanche luôn trả ít lãi hơn hoặc bằng. Khi các mức lãi gần nhau, chênh lệch thường nhỏ; khi có một khoản lãi rất cao, avalanche tiết kiệm đáng kể.

Có nên vay khoản mới để trả nợ cũ không?

Chỉ khi tổng chi phí của khoản mới, gồm lãi và mọi loại phí, thấp hơn rõ ràng và bạn không dùng lại thẻ cũ. Nếu không, bạn chỉ dời nợ sang chỗ khác.

Đang trả nợ có nên để dành không?

Nên giữ một quỹ nhỏ cho việc bất ngờ, vài triệu đồng, để không phải vay thêm. Khi hết nợ lãi cao, hãy chuyển số tiền từng trả nợ sang xây quỹ dự phòng đầy đủ.

Mỗi tháng nên dành bao nhiêu để trả nợ?

Càng nhiều càng nhanh, nhưng phải là con số bạn giữ được đều đặn. Hãy lập ngân sách tháng trước, phần dư sau chi thiết yếu chính là tiền có thể trả thêm.

Biết hôm nay còn tiêu được bao nhiêu. Ghi một khoản chỉ mất ba giây.

Tải Fundi miễn phí